บอระเพ็ด

รหัสสินค้า: 000139

รายละเอียด:

บอระเพ็ด
ชื่อวิทยาศาสตร์ Tinospora crispa (L.) Miers ex Hook.f. & Thoms.
Tinospora rumphii Boerl.
Tinospora tuberculata Beaumee
วงศ์ Menispermaceae
ชื่อสามัญ HEART-LEAVED MOONSEED
ชื่อท้องถิ่น จุ่งจริงตัวแม่, เจ็ดมูลย่าน, เจ็ตมูลหนาม,
จุ่งจิง, เครือเขาฮ่อ , ตัวเจ็ตมุลย่าน, เถาหัวด้วน , เจ็ตหมุนปลูก
ลักษณะทั่วไป
ลำต้น เป็นพันธุ์ไม้เถาเลื้อย เถากลมโตขนาดนิ้วมือ
ประมาณ 1-1.5 ซม เถาอ่อนผิวเรียบสีเขียว เถาแก่สีน้ำตาลอมเขียว
ผิวขรุขระ เป็นปุ่มๆ ยางมีรสขมจัด ขึ้นเกาะต้นไม้อื่น
มักจะมีรากอากาศคล้ายเชือกเส้นเล็กๆ ห้อยลงมาเป็นสาย
ใบ เป็นใบเดี่ยว รูปใบพลูหรือรูปหัวใจ โคนใบหยักเว้า
มีเส้นใบ 5-7 เส้นที่เกิดจากจุดโคนใบ
ดอก ออกดอกเป็นช่อตามกิ่งแก่ตรงบริเวณซอกใบ
หรือปลายกิ่ง ดอกขนาดเล็กสีเหลืองอมเขียว, แดงอมชมพู,
เขียวอ่อน, เหลืองอ่อน ช่อดอก ยาว 5-20 ซม.
ประกอบด้วยกลีบดอก กลีบเลี้ยงอย่างละ 6 กลีบ
ผล มีลักษณะเป็นรูปไข่ กลมรี สีเหลืองถึงแดง ขนาด 2-3 ซม.
มีเนื้อเยื่อบางๆหุ้มเมล็ด การขยายพันธุ์ ปลูกโดยใช้เมล็ดหรือตัดชำเถาแก่
ส่วนที่ใช้ เถาแก่
สารออกฤทธิ์
1.สารกลุ่ม terpenoid เช่น Borapetoside A ,
Borapetoside B, Borapetol A , Tinocrisposide เป็นต้น
2. สารกลุ่ม Alkaloids เช่น N-formylannonaine,
N-acetylnornuciferine เป็นต้น
นอกจากนี้ยังมีสารในกลุ่มอื่นๆ อีกหลายชนิด
รศ.ดร. งามผ่อง คงคาทิพย์ และคณะผู้วิจัยในหน่วยปฏิบัติ
การวิจัยผลิตภัณฑ์ธรรมชาติและเคมีอินทรีย์สังเคราะห์ (NPOS)
ซึ่งมี รศ.ดร. บุญส่ง คงคาทิพย์ เป็นหัวหน้าหน่วยได้ทำการวิจัย
สมุนไพรที่ใช้รักษาโรคที่พบเห็นบ่อย ร้ายแรง และเรื้อรัง เช่น
โรคเบาหวาน โรคหัวใจ โรคมะเร็ง และโรคเอดส์ เป็นต้น
จากการวิจัยสมุนไพรมาเป็นเวลา 35 ปี ได้ทำวิจัยสมุนไพรหลายชนิด
และยังทำการสังเคราะห์สารธรรมชาติที่ออกฤทธิ์และอนุพันธ์
เพื่อให้ได้สารที่ออกฤทธิ์สูงกว่า โดยขอสรุปผลงานวิจัย
สมุนไพรบางชนิดที่ใช้เป็นอาหารเสริมในการรักษาโรคเบาหวาน
หัวใจ มะเร็ง และเอดส์ ดังนี้

บอระเพ็ด ( Tinospora criepa) ลำต้นที่มีอายุเกินสองปีขึ้นไป
พบการออกฤทธ ิ์ดังนี้
1.1 บำรุงหัวใจ โดยพบว่าสารสกัดลำต้นบอระเพ็ดด้วยคลอโรฟอร์ม
และเอทานอลเพิ่มแรงแรงบีบตัวกล้ามเนื้อหัวใจโดยไม่เพิ่มอัตราการเต้นหัวใจ
พบสารออกฤทธิ์ประเภทอัลคาลอยด์ 2 ชนิดเป็นสารเอกลักษณ์สำคัญ
ในการวิเคราะห์คุณสมบัตินี้ เพื่อควบคุมคุณภาพบอระเพ็ด (กำลังดำเนินการจดสิทธิบัตร)
1.2 ลดเบาหวาน เมื่อนำลำต้นบอระเพ็ดไปต้มเคี่ยวกับน้ำ
จะออกฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดได้ พบสารออกฤทธ์ลดน้ำตาล
ในเลือด 3 ชนิดและได้นำชนิดที่ออกฤทธิ์ดีมาเป็นสารเอกลักษณ์
สำคัญในการวิเคราะห์สมุนไพรนี้ว่าจะออกฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดหรือไม่
(ด้วยวิธี HPLC) เนื่องจากพบว่าบอระเพ็ดแต่ละแหล่งออกฤทธิ์ลดน้ำตาล
ในเลือดต่างกัน แหล่งบอระเพ็ดที่ออกฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดได้ดีคือ
สุพรรณบุรี ศรีสะเกษ พิจิตรในขณะที่บอระเพ็ดจาก
จังหวัดสระแก้วไม่ออกฤทธิ์ (กำลังดำเนินการจดสิทธิบัตรขบวนการ
แยกสารออกฤทธิ์ฯ นี้ และใช้สารนี้เป็น marker ในการควบคุม
คุณภาพของบอระเพ็ด) และได้ทำการทดสอบพิษเรื้อรังของบอระเพ็ด
พบว่า ถ้ารับประทานบอระเพ็ดแห้ง วันละไม่เกิน 500 มิลลิกรัมจะไม่มีพิษ
แต่อย่างใด (ในขณะที่ขนาด 500 มิลลิกรัมที่ควบคุมคุณภาพแล้วนี้
สามารถลดน้ำตาลในเลือดได้ดี )
1.3 ยับยั้งเชื้อเอดส์ พบสาร 2 ชนิดในลำต้นบอระเพ็ดที่
สามารถยับยั้งเชื้อเอดส์ได้ (กำลังดำเนินการจดสิทธิบัตร)
1.4 ยับยั้งเซลล์มะเร็ง พบสาร 2 ชนิดในลำต้นบอระเพ็ดที่
สามารถยับยั้งเซลล์มะเร็งได้ (กำลังดำเนินการจดสิทธิบัตร)
การใช้ประโยชน์
มีการใช้บอระเพ็ดเป็นยาสมุนไพร สรรพคุณ แก้ไข้
แก้ร้อนใน กระหายน้ำ บำรุงกำลัง บำรุงไฟธาตุ
ช่วยเจริญอาหาร รักษาโรคฝีดาษ โรคไข้เหนือ โรคไข้พิษทุกชนิด
ใบ รักษาพยาธิในท้อง รักษาฟัน ตำให้ละเอียดพอกฝี แก้ฟกช้ำ
ปวดแสบปวดร้อน ผล เป็นยารักษาโรคไข้พิษอย่างแรง
และเสมหะเป็นพิษ รักษาโรคทางเดินปัสสาวะ โรคโลหิตพิการ
ในทางการเกษตร มีการนำบอระเพ็ดมาใช้ในการป้องกันกำจัดศัตรูพืช
เช่น หนอนกอ เพลี้ยกระโดด เพลี้ยจักจั่น
วิธีใช้ ใช้เถาสด 5 กิโลกรัม บดหรือโขลกละเอียด
ผสมน้ำ 12 ลิตร ทิ้งไว้ 2 ชั่วโมง แล้วกรองเอาแต่น้ำ
นำไปฉีดพ่นในแปลงพืช โดยฉีดพ่นติดต่อกัน 2 วัน เมื่อมีศัตรูพืช
ก่อนฉีดพ่นควรผสมสารจับใบ หรืออาจใช้ผงซักฟอก ,
น้ำยาล้างจาน , แชมพู อย่างใดอย่างหนึ่ง จำนวน 1 ช้อนโต๊ะ ต่อน้ำ 10 ลิตร
ขนาดและวิธีใช้ :
สำหรับรักษาอาการไข้ ขับน้ำย่อย ขับเหงื่อได้ดีมาก
ใช้บอระเพ็ดประมาณ 1-1 1/2 ฟุต น้ำหนัก 30-40 กรัม
ล้างให้สะอาด โดยตำ แล้วเติมน้ำสุกเล็กน้อย คั้นเอาน้ำดื่ม
หรือต้มกับน้ำ 3 ส่วน เคี่ยวให้เหลือ 1 ส่วน หรือบดเป็นผง
ทำเป็นลูกกลอนรับประทานวันละ 2 ครั้ง ก่อนอาหาร เช้า เย็น
หรือใช้สุราหรือเหล้าขาว ก็ได้ ดองบอระเพ็ดกับเหล้า
ในอัตรา 1:10 เอามาดื่ม เมื่อเกิดอาการ 1-2 ช้อนชา
ฆ่าเชื้อในปากและลำคอ บดบอระเพ็ดเคี้ยว
ขนาดพออม 15 นาที คายทิ้งแล้วบ้วนปาก
บำรุงไฟธาตุ เอาบอระเพ็ดดองกับเหล้าขาว ในอัตรา 1:10 ดอง
นาน 1 เดือน เศษ ดื่ม ครั้งละ 1 ช้อนแกง ก่อนอาหาร เช้า-เย็น
แก้ร้อนใน กระหายน้ำ บีบคั้นน้ำกิน
แก้อาการสะอึก ยาดองเหล้าบอระเพ็ด จิบเข้าไปสัก 1 ช้อนชา
ให้ฤทธิ์เหล้า ขาว และบอระเพ็ด กำซาบ ซ่านไปทั่ว ปากคอ หลอดลม ทางเดินอาหาร
พอกฝี ระงับการอักเสบ บอระเพ็ดพอกที่หัวฝี อาการปวด
อักเสบ จะคลายลง และ หายได้
แก้ปวดเจ็บบาดแผล บอระเพ็ดตำพอก บาดแผลอักเสบ
อาการเจ็บปวดค่อยๆ หายไปได้
ฆ่าพยาธิ เถาบอระเพ็ด บดละลายน้ำคั้นดื่ม เพื่อฆ่าพยาธิตายได้
และถ่ายออกมากับอุจจาระ
ใช้ดอกบอระเพ็ด ต้มน้ำดื่ม ทำลายพยาธิ ในลำไส้ วิเศษนัก
แก้เสมหะเป็นพิษ คั้นน้ำบอระเพ็ดดื่ม แก้เสมหะเป็นพิษ เสมหะมากค่อยๆ หายไป

อ้างอิงจาก สารศิลปยาไทย ฉบับที่ 8 สมาคมผู้ประกอบโรคศิลปแผนไทย เชียงใหม่
http://pmc04.doae.go.th/boraped.htm
http://www.rdi.ku.ac.th/kufair50/award/01_award/01award.html